CẨM NANG DU LỊCH TÂY NGUYÊN

Tháng 12 dương lịch là thời khắc lý tưởng để du khách đến Tây Nguyên bởi lúc này nơi đây diễn ra nhiều hội lễ và là mùa hoa dã quỳ nở vàng rực trên đất đỏ bazan.
Đi Tây Nguyên mà không uống rượu cần thì coi như chưa tới Tây Nguyên. Nhưng mỗi dân tộc ở Tây Nguyên lại có văn hóa uống cần khác nhau mà du khách cần tìm hiểu.
Người dân Xêđăng có lệ: Trước khi uống rượu chủ nhà đặt gangster thái miếng lên tai ghè rồi khấn đần. Già làng luôn là người uống đầu tiên. Thường khách được mời cầm cần đầu tiên , nhưng khách nên mời già làng và chủ nhà uống trước.  Với người H’Rê , khi mọi người đã ngồi quanh ghè rượu , chủ nhà đứng dậy , rút một cọng tranh trên mái nhà cắm vào ghè rượu ( biểu tượng cho việc mời trời và tổ tiên uống trước ) , sau thời gian ấy đổ nước. Ví như chủ nhà đổ nước đầy miệng ghè , đó là cách tỏ ý trọng nể khách. Khách phải uống hết phần rượu mời mới là quý nhau.
thường nhật , mỗi cuộc rượu có một người điều hành được cử ra. Cần phải được liên tiếp chuyển từ người này sang người khác. Ai không uống phải dùng ngón của bàn tay cái bịt đầu cần.
Du khách còn nên biết được nhiều phong tục khác.
Nhà Dài Êđê có hai cầu thang , một là cầu thang Cái – dành riêng cho phụ nữ và khách quý lên xuống. Đỉnh của cầu thang được đẽo giống như mũi con tàu , phía dưới có một vừng trăng khuyết và bộ ngực phụ nữ biểu tượng cho chế độ mẫu hệ. Cầu thang Đực thường nhỏ hơn rất nhiều và được đặt cách xa phía bên trái dành cho những người trai tráng trong gia đình lên xuống. Thường bậc của hai loại cầu thang trên có số lẻ: 3 , 5 , 7 ( người Êđê thích nhất consortium 7 ).
Nếu du khách muốn biết gia đình nào có bao lăm con gái , hãy nhìn vào cửa sổ: nhà nào có bao lăm cửa sổ thì có bấy nhiêu con gái. Cửa sổ đóng kín tức thị cô gái ấy chưa “bắt chồng” , còn cửa sổ nào mở rộng có tức thị cô gái ấy đã “bắt chồng”.
Tháng 12 dương lịch là thời khắc lý tưởng để du khách đến Tây Nguyên , bởi lúc này sẽ diễn ra nhiều hội lễ và là mùa hoa dã quỳ nở vàng rực trên đất đỏ bazan. Trong cái se lạnh chớm thu sang đông , hoa dã quỳ càng tôn vẻ đẹp của một vùng đất vẫn còn kỳ bí nên dã quỳ còn được ví là hoa báo đông.
 
Tây Nguyên có nhiều đường dốc đồi núi. Khi đi du lịch , du khách nên mang theo giày thấp , mềm và có nhiều gai để bám chắc khi leo. Khi leo núi , bạn nên đi 2 đôi vớ , 1 vớ mỏng bên trong ( không nên đi vớ nilông hay vớ giấy bên trong ) mà nên đi vớ mềm thấm mồ hôi và 1 đôi vớ dài bên ngoài để trùm lên quần tránh muỗi. Sử dụng 2 đôi vớ sẽ giảm độ cọ của giày và chân , tránh làm phồng rộp da chân. Du khách cũng nên chọn loại quần áo dễ thấm mồ hôi và không bị gò bó khi di chuyển.
 
Một chuyến du lịch bụi Ban Mê khi tết vẫn còn đầy sắc mai vàng. Phố núi , những con đường mênh mang dã quỳ vàng , xuyến chi trắng , lặng thầm chèo kéo lòng người. Và tôi đã đi trong sự mời gọi đó…
Từ Sài Gòn , bạn có xác xuất gọi điện cho nhiều hãng xe tư nhân lấy chỗ , xe sẽ đưa bạn suốt nơi nào bạn request ở thành thị Ban Mê Thuột , giá từ khoảng 80 đến trên 130.000 tuỳ theo ngày thường và lễ tết.
Thời tiết sau tết ở Ban Mê gió lạnh và khô. Sáng sớm , phố núi đón tôi trong sương giá mờ mờ và trong trẻo hơi thở phả ra từ cánh mũi. Một ngụm cà phê nơi góc quán giữa phố núi , lại thấy hồn xao động với chuyến đi trong dự kiến.
 
Buôn Đôn đi bụi
Tôi quyết định đi Buôn Đôn. Chẳng cần phải để sẵn nhiều , một chiếc gắn máy , một guide là dân Buôn Mê , vậy là , cuộc hành trình 40km tính từ thành thị Ban Mê Thuột đến Buôn Đôn coi như đã sẵn sàng cho những gì tôi muốn khám phá.
Từ Ban Mê Thuột muốn đến Buôn Đôn , cứ chạy thẳng con đường Phan Bội Châu. Cái khí lạnh tan dần khi khoảng cách thành thị cứ ngày một rời xa ở phái sau lưng. Bù lại , Buôn Đôn đón chúng ta trong mùi ngạt ngào say của hoa cà phê đang vào mùa rộ nở. Chầm chậm thả xe đọc đường , rồi ngắm không biết chán những đồng cỏ mênh mông , những ngôi nhà gỗ , những hàng rào gỗ và những đàn bò dê thong thả nhai cỏ , hưởng nắng gió và mây trời. Chợt , tận trong niềm say mê nổi bật lạ hay bất thường của người ham lang bạt kì hồ , chợt ước mong cũng một căn nhà gỗ nhỏ , một trang trại với hàng rào gỗ cũ kỹ , để về…
   
Điểm đầu tiên cho chuyến hành trình , chúng ta ghé khu làng đảo Buôn Đôn , đây là khu vực mới vừa được khai khẩn du lịch. Nơi đây bạn cũng có khả năng cưỡi voi , đi vệ sinh treo… Dòng Serepok chảy ngang qua lĩnh vực này có một đoạn phải băng qua ghềnh đá , nên rất sinh động. Đến đây , nếu đi theo nhóm , bạn có khả năng sinh hoạt múa hát không bị các nghĩa vụ hoặc trách nhiệm trói buộc ngoài trời , hoặc ngồi vắt vẻo theo những chiếc rễ cây rừng mà ngắm dòng Serepok.
 
Tại lĩnh vực còn khá vắng ngắt này có một nhà dài dân tộc , bạn có khả năng vào ngắm trống đồng , cồng chiêng , nhìn người dân tộc thêu thùa đàn hát và nếu ham thích cũng có khả năng mua một đôi món quà về làm kỷ niệm.
vắt vẻo cầu treo
Tại khu du lịch cầu treo của Buôn Đôn , tôi đến vừa vặn với một bữa trưa cơm lam – gà nướng , đặc sản ở đây. Muốn cư xử nhà hàng của khu du lịch hay bạn muốn hoàn tất với tự nhiên , vừa ăn , vừa nghe tiếng nước chảy , tiếng gió hú , tiếng cười rộn vui của những nhịp chân lắc lư cầu treo thì đều được. Những sàn gỗ lớn ở lĩnh vực cầu treo sẽ là nơi bạn có khả năng thư giãn chân , ăn uống , hát hò…Giá cả cho một bữa ăn uống ra tuồng cũng không quá đến nỗi đắt đỏ.
Dòng Serepok đoạn này có vẻ rất thăng bình. Nhưng cầu treo thì lại quá chịu tác động hoặc ảnh hưởng rõ rệt. Bạn sẽ rất ngỡ ngàng những rễ cây rừng , những cây leo quanh co trên đầu , trước mặt. Có lúc , giữa những lúc lắc cầu treo say mê , bạn lại thấy bạn và tự nhiên Hầu như một.
Rời cầu treo , cúng tôi lại đi bộ quanh co lĩnh vực để xem các khu nhà bán đồ lưu niệm , nhớ trả giá mặc dù giá thách cũng không đến nỗi quá cao. Hưng thịnh món bạn có khả năng mua được như khăn choàng cổ bằng tơ , khăn dệt có hoa văn rất tây nguyên , những chiếc túi đeo nho nhỏ…
 
Cách khu cầu treo chừng 500 mét còn khu sàn cổ trăm năm. Tôi tạt qua một tẹo để ngắm kiến trúc của nó. Ví như dư dật thời kì , cũng có khả năng đăng kí vượt thác , cưỡi voi…

Vào YokĐon đi thuyền độc mộc
Đây là khu bảo tồn vườn quốc gia YokDon. Từ cầu treo , chúng ta đi thêm một đoạn đường khoảng 20 phút xe gắn máy. Khu vườn quốc gia này khá yên lặng. Rừng khộp mùa tết ánh vàng màu lá , đẹp một cách lạ kỳ. Rừng bao quanh hồ Dak Minh. Buổi chiều mát , có khả năng lướt thuyền độc mộc trên hồ này ngắm cảnh hoàng hôn.
lĩnh vực này cũng có dịch vu cưỡi voi xuyên rừng , tuỳ theo đề nghị của khách , bạn có khả năng đề nghị trực tiếp với nài voi , giá cho chuyến đi có khả năng rẻ hơn một ít. Các lao vụ leo núi , cắm trại , đi xe đạp địa hình cũng được Dự bị khá không sơ hở theo đề nghị. Lĩnh vực này cũng có sẵn một nhà hàng ăn uống , khu nhà trọ để phục vụ người ốm ngơi nghỉ…
trở về từ Buôn Đôn , nhiều thứ còn ứ đọng phía sau lưng , phía trước mặt và chung quanh nữa. Những căn nhà gỗ mộc , những đôi mắt của người dân tộc , những đàn bò dê thong dong , dòng Sêrepok tang tình…
“Còn thương nhau thì về Buôn Mê…”. Chuyến đi rong của bạn có khả năng còn chưa kết thúc. Bạn trở về từ Buôn Đôn , lại chẳng thể không ghé chân vào một quán cà phê phố núi , một quán nem nướng , bánh xèo… Ban Mê còn nhiều thứ để bạn đi , ngắm , ăn…rồi nhớ…
 
- Kon Tum:
 
Đã nhiều lần muốn viết 1 cái gì đó cho Kon Tum quê tôi nhưng lại mải miết với những chuyến đi đây đó.Về Kon Tum lần này trời mưa gió quá , chẳng đi đâu được nên viết vài dòng cho vui vậy.
Nói về KonTum , nhớ lúc tôi xuống Đà Nẵng học đại học , bằng hữu tôi chẳng mấy đứa biết Kon Tum ở đâu cả , và có giới thiệu rồi tụi nó cũng cứ lầm lẫn với Gia Lai hay Daklak.Tại sao như vậy thế nhỉ ?thiệt là điên tiết !! và thậm chí bây chừ tụi nó vẫn cứ lầm lẫn không lo âu như thế.
ngày xưa trước năm 90 , 91 gì đó thì Gia Lai Kon Tum là 1 tỉnh , nhưng sau thời gian ấy mà tách ra , song chuyện tách nhập tỉnh ở Việt Nam thì có những tỉnh nhập được như tỉnh bình trị Thiên ( Quảng Bình , Quảng Trị , Thừa Thiên Huế ) , riêng Daklak , Kon Tum , và Pleiku chưa bao giờ nhập lại được , các bạn biết tại sao không ?1 phần thưởng hấp dẫn cho bạn nào có câu phúc đáp đúng và nhanh nhất , và đừng quên dự đoán có bao lăm người có cùng đáp án với bạn , tin nhắn xin gởi về phần comment hoặc gọi phôn số 0909.332573 để được chỉ dẫn thêm.
Hồi trước , cách đây khoảng mười mấy năm về trước , tôi còn được các anh chị vào Sài Gòn học đại học kể cho nghe rẳng người trong đó không những không biết Kon Tum ở cái vịt đàn nào trên bản đồ Việt Nam mà còn cho là người Kon Tum có đuôi , có lẽ do Quần chúng xem ti dzi thấy đồng bào dân tộc đóng khố có cái dây đằng sau nên cho rằng người Kon Tum có đuôi !!! Ôi trời ơi đất hỡi ? ( trai tráng con trai Kon Tum ” đuôi trước” thì có haha ).Rồi là hiện nay một số người chưa có dịp lên Kon Tum cứ nghĩ rằng Kon Tum là 1 mảnh đất nào đó xa lắm , với những câu chuyện được đồn thổi là con trai lên đó sẽ bị các dân tộc bắt cóc làm nô tỳ , còn con gái thì sẽ về làm vợ lẽ ( vợ lẽ cũng được rồi à nha ??? ) , sẽ bị người dân tộc bỏ bùa??? Nói vậy chứ làm chi có mấy cái dzụ đó!!!
Và để cho các bạn không nhẩm lẫn Kon Tum với các thành phố nào , đặc biệt là các tỉnh Tây Nguyên.Tôi xin giới thiệu ngắn gọn như sau
Kon Tum là 1 tỉnh nằm trong 5 tỉnh trên mảnh đất Tây Nguyên huyền bí bao gồm tỉnh Gia Lai với thành phố Pleiku được biết đến với 2 câu thơ bút tre nổi tiếng mà người người đều biết ” Anh đi Công việc Plei , Ku dài dằng dặt biết nào ngày ra “ , Tỉnh Daklak với thành phố Buôn Ma Thuột với những tình khúc của nhạc sĩ Nguyễn Cường về Tây Nguyên xứ xở của nắng của gió ( xác nhận là thấy Ông Nguyễn Cường này không công bằng thiệt , toàn là mấy bài hát về Buôn Mê Thuộc không à ) , tiếp đó là tỉnh Lâm Đồng với thành phố của ngàn hoa , của thông reo , của sương mù thơm nức Đà Lạt mà ai cũng biết ( lại ganh tỵ nữa , nhưng không sao , quê hương vẫn là đẹp nhất trong mắt của mỗi người ) , và tỉnh DakNong mới tách ra từ tỉnh Daklak với thị xã Gia Nghĩa , thị xã này chưa tham quan nên cũng không biết thực tiễn như thế nào ? và sau cuối đó là Tình Kon Tum với thị xã Kon Tum hiền hoà.
Về vịt đàn Kon Tum thì phía Nam giáp với Gia Lai , phía Bắc giáp với Quảng Nam , phía Đông giáp với Quảng Ngãi , phía Tây giáp với 2 nước bạn là Lào và Campuchia.Thế thành ra người ta mới nói Kon Tum là địa phương mà 1 con gà gáy cả 3 nước Đông Dương đều nghe.Lên Kon Tum chơi , bạn có khả năng dễ dàng sang thăm 2 nước bạn.Lẽ dĩ nhiên bạn có khả năng tham quan Lào từ Điện Biên Phủ hay từ Lao Bảo Quảng Trị hay tham quan Campuchia( đất nước nghèo nhất thế giới , có 1 quả cam mà phải chia 5 xẻ bảy ???vui thôi nha ) từ các tỉnh Miền Tây hay Mộc bài tây Ninh.
Lên Kon Tum bằng cách nào ?
hiện nay có 2 đường chính là đường bay và đường bộ , không có đường tàu lửa à nha ( thế nên mới có câu chuyện vui mà có thật là bằng hữu của tôi thường đùa với người tỉnh khác là ” nhà mình ở gần ga Kon Tum đó hay nhà mình ở đối diện Cảng Kon Tum” Nhiều người chưa lên Kon Tum thế là tưởng thiệt.( Kon Tum cũng không có biển chỉ là rừng núi đại ngàn mà thôi với núi Ngọc Linh cao thứ 2 ở Việt Nam 2598m ).
Xin thưa rằng Kon Tum không có đường tàu lửa trực tiếp lên Kon Tum , mà nếu bạn muốn đi tàu lửa thì bạn có khả năng dừng chân tại Ga Quy Nhơn rồi theo phân biệt với tỉnh lộ 19 lên Kon Tum chỉ với hơn 200 km , hoặc bạn có khả năng xuống ga Đà Nẵng kết hợp tham quan phố cổ Hội An rồi sau thời gian ấy theo con đường Trường Sơn mới mở rất là đẹp mà lên Kon Tum chỉ hơn 4 tiếng đồng hồ.
Từ Sài Gòn nếu bạn muốn đi trực tiếp lên Kon Tum thì nhảy ra bến xe Miền Đông mua vé xe , thông thường hiện nay Quần chúng thường chọn đi ban đêm khoảng 7 h tối đi , ngủ 1 giấc giấc ngủ ngon lành trên xe , sáng mai 6h sáng là tới Kon Tum rồi.Dịch vụ xe nằm chất lượng cao mới được khai thác.Bạn yên tâm , đi xe nằm cũng giống như đi tàu thôi , trên xe có toalet nữa. Khoẻ nha.Giá vé hiện nay là 200.000 đồng.
Nếu bạn không có thời kì thì bạn có khả năng đi tàu bay ra Gia Lai ( rất tiếc với các bạn là cũng không có đường bay trực tiếp đến Kon Tum , hic hic sao quê hương tôi thiếu đủ thứ vậy ta , nhưng các bạn biết không , đó cũng chính là lý do nhiều người ngại đường xa mà đến với Kon Tum , nhưng …chính bởi vậy mà Kon Tum còn hoang vu lắm lắm , chưa có bị nhuốm màu du lịch , thật hơn , bằng an hơn ).Sau khi đáp xuống phi trường Gia Lai sau hơn 1 h bay , ( khoảng đó vì hồi giờ cũng chưa bay tuyến này , chỉ ước ao 1 ngày nào đó ) , nếu giàu có lịch sự và đi với nhóm bạn 4 , 5 người bạn có khả năng thuê taxi lên Kon Tum chỉ với hơn 40 km , hoặc kiểu bạn muốn làm ” ta ba lô ” thì đón xe buýt lên Kon Tum chỉ với 12 , 000 đồng rẻ chưa ??
Đến Kon Tum , bạn có dịp nhắm nhìn những mái nhà rông cao vút hay những ngôi nhà sàn nằm hẻo lánh trong rừng sâu , chênh vênh bên triền núi với những cây cầu treo thơm nức bắt qua dòng sông trong mát.
Lên Kon Tum bạn ở đâu ?
Sang nhất Kon Tum hiện nay là khách sạn 3 sao Đông Dương ( tên tiếng Pháp là Indochine ) , với 63 phòng nằm ngay trọng tâm thị xã Kon Tum bên cạnh dòng Dakbla rất xinh hiền hoà. Còn khách sạn 3 sao trở xuống thì tùy ý , nên bạn đừng lo âu chi về chổ ăn nghỉ.Hoặc giá như bạn muốn tìm hiểu sâu sát hơn cuộc sống của các đồng bào dân tộc ở đây thì bạn có khả năng tham dự tour , ngủ tại nhà các đồng bào ở đây , rẻ mà vui mà kỉ niệm.
Lên Kon Tum ăn gì ? Đây vẫn là câu hỏi khó đối với tôi do không phải Kon Tum không có đặc sản nhưng trước phong tráo chống săn bắt động vật hoang dã như hiện này nên tôi cũng không dám đưa món thịt rừng vào hàng đặc sản ở đây.Tuy vậy , có 1 món đặc sản gần đây nghe rất lạ đó là Gỏi Lá.Nói thật là tôi cũng chưa có dịp thử nhưng nghỉ thời buổi này ăn lá rừng có khi hay đó , chẳng sợ bệnh tật gì cả !!!
mong chờ 1 ngày không xa các bạn có dịp ghé thăm quê tôi nhé !!!
Vietnamairlines mỗi ngày 1 chuyến đi Pleiku bay lúc 10h05 , giá vé 1 lượt 630.000VND
Xe nằm Trường Lộc : 150 Lê Lợi , TX Kon Tum. Tel :060.241.347 hoặc 0989.075.655
Đường phố Kon Tum sạch sẽ vô cùng !!